مقاله الگوی پیشرفت

تاریخ ایجاد: جمعه 23 خرداد 1393 تعداد بازدید: 1067 تعداد نظرات ارسالی: 0 نویسنده: host
سهیلا صادقی در سومین کنفرانس «الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت»: الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت نیازمند «اخلاق متعهدانه» است/ نقش نهاد مسجد در الگوسازی
دانشیار جامعه‌شناسی دانشگاه تهران گفت: الگوی توسعه اسلامی ـ ایرانی پیشرفت نیازمند اخلاق است؛ اخلاق متعهدانه که انسان‌ها بدون توجه به موقعیت‌هایشان مسائل اخلاقی را رعایت کنند.

به گزارش خبرنگار آیین و اندیشه خبرگزاری فارس، سهیلا صادقی دانشیار جامعه‌شناسی دانشگاه تهران در سومین کنفرانس «الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت» در خصوص «نقش نهاد مسجد در الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت» گفت: هدف الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، برطرف ساختن نیازهای مادی و معنوی افراد جامعه با تأکید بر ارزش‌های دینی و ظرفیت‌های بومی است.

وی به بیان ویژگی‌های الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت پرداخت و اظهار داشت: تأکید بر ارضای نیازهای اساسی افراد و محور قرار گرفتن عقلانیت ارزش محور، تأکید بر «عاملیت» کنش‌گران اجتماعی در مسیر اجرای مشارکتی اهداف توسعه، اصل قرار گرفتن عدالت در طراحی برنامه‌های پیشرفت، توجه به ظرفیت‌های اخلاقی و دینی داخلی به منظور برجسته ساختن ابعاد فرامادی و روحانی فرایند توسعه در کنار ابعاد مادی آن از جمله ویژگی‌هایی است که می‌توان برای یک الگو برشمرد.

دانشیار جامعه شناسی دانشگاه تهران عنوان کرد: در باب الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، تقارب و همراهی سه دیدگاه را داریم: نخست؛ دیدگاه تاریخی، دوم دیدگاه نظری - مفهومی و دیدگاه واقع‌گرایانه است. سؤالی که اینجا مطرح می‌شود این است که گفتمان توسعه در این سه دهه اخیر به چه سمت و سویی رفته است؟

وی ادامه داد: اگر از اصل پاکدامنی و نجابت انقلاب عبور کنیم بعد از پیروزی انقلاب با چند گفتمان در حوزه توسعه روبرو هستیم؛ گفتمان سازندگی، گفتمان اصلاحات و گفتمان عدالت. نگاه به این گفتمان‌ها نشان می‌دهد اگر چه هر یک در تأکیدات ایدئولوژیک، شعارهای متفاوتی دارند اما در جنبه‌های اقتصادی و تکنولوژیکی کاملاً یکسان عمل کرده‌اند.

صادقی با بیان اینکه ما در نگاه فرهنگی علاوه بر دیالوگ مدارا با غرب، گفتمانی هم داریم که خودش را بسیار بسته نشان می‌دهد و توجه به دو طرف این دو طیف، فضایی را برای ما باز کرده تا وارد مباحث سازنده شویم، تصریح کرد: با توجه به اینکه الگوهای توسعه غربی از نظر مبانی هستی شناسی با بنیان‌های دینی ما همسویی ندارد ما همواره دچار معضلاتی مانند تغییر سبک زندگی و نوع نگرش‌ها هستیم و این نوع رویکرد نشان می‌دهد که هنوز نگاه به توسعه حل نشده و ما به یک الگوی جدید و یک الگوی جایگزین نیاز داریم.

وی گفت: الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت که همان الگوی جایگزین است می‌تواند در حوزه اهداف مبتی بر ویژگی‌های تاریخی و فرهنگی باشد و تأکید می‌کند که روش‌های بومی بر روش‌های منطقه‌ای جایگزین شود و رسیدن به یک الگوی اسلامی بدون تعریف واحد به سرانجام نمی‌رسد.

دانشیار جامعه‌شناسی دانشگاه تهران خاطرنشان کرد: الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت باید خود را در تأمین نیازهای مردم، متعهد کند و الگوی اسلامی توسعه نیازمند اخلاق است؛ اخلاق متعهدانه که انسان‌ها بدون توجه به موقعیت‌هایشان مسائل اخلاقی را رعایت کنند.

وی اظهار داشت: مساجد با توجه به پایگاه و جایگاه تاریخی خود در بطن فضای عمومی جامعه ایرانی، می‌توانند به مثابه ظرفیت بومی ارزشمندی برای پیش‌برد الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت به کار گرفته شوند.

صادقی خاطرنشان کرد: با به کار بستن دیدگاهی تاریخی و از رهگذر واکاوی انتقادی رخدادهای تأثیرگذار بر نحوه کنش‌گری سیاسی روحانیت و نهاد مسجد، در چهارچوب نظری «فرایند اجتماعی» نشان می‌دهد که فرضیات رایج درباره نقش و کارکرد نهاد مسجد در انقلاب ایران و به طور کلی در جوامع اسلامی، تحت تأثیر گفتمان‌های مسلط توسعه غربی شکل گرفته‌اند و با ارائه تفسیری ذات‌گرایانه، تقلیل‌گرایانه، و غیر تاریخی از اسلام و نهادهای دینی، در فهم فضای عمومی جوامع اسلامی ناکام مانده‌اند.

دانشیار جامعه شناسی دانشگاه تهران یادآور شد: از منظر دیدگاه نظری - مفهومی، باید گفت که برای دست یافتن به مفاهیم و نظریات بومی برای تحلیل فضای عمومی جوامع اسلامی و به طور مشخص جامعه ایرانی، هم راستا با جریان‌های متأخر نظریات توسعه مبتنی بر اهمیت دادن به ویژگی‌های تاریخی - فرهنگی هر منطقه، نیاز است تا نهاد مسجد در ایران مورد مطالعه جدی جامعه‌شناختی و تاریخی قرار گیرد.

وی در پایان با کاربرد دیدگاهی واقع‌گرا، ضمن بر شمردن برخی از ناکارآمدی‌های سیاست‌های اعمال شده در قبال مساجد پس از انقلاب، عنوان کرد: بنابراین باید تلاش شود تا با ظرفیت‌های اجتماعی، فرهنگی و سیاسی بالقوه مساجد همانند توانایی تنویر افکار عمومی، بسیج کردن نیروهای مختلف اجتماعی، سازماندهی کردن این نیروها، مسئولیت‌پذیر ساختن افراد را برای دستیابی به الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت برجسته کنیم.
print



rating
  نظرات

نظری وجود ندارد.

نام
ایمیل
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر کد امنیتی :
وارد نمودن کد